Bulutli texnologiyalar: “bulut” aslida nima?

Fotosuratlarni Google Photos’ga yuklaganingizda yoki hujjatni onlayn tahrirlaganingizda siz bulutli texnologiyalardan foydalanasiz. “Bulut” — bu osmondagi narsa emas, balki dunyoning turli joylaridagi ulkan ma’lumotlar markazlaridagi serverlar.

Bulutli hisoblash nima?

Bulutli hisoblash — hisoblash resurslari (serverlar, xotira, ma’lumotlar bazalari, dasturlar)ni internet orqali, kerak bo‘lgan hajmda va ishlatilgan miqdorga qarab haq to‘lab foydalanish modeli. O‘z serveringizni sotib olish o‘rniga uni “ijaraga” olasiz.

Xizmat modellari

• IaaS (Infrastructure as a Service) — virtual serverlar va tarmoq. Masalan: Amazon EC2, Google Compute Engine.
• PaaS (Platform as a Service) — dasturni joylashtirish uchun tayyor platforma, server sozlash shart emas.
• SaaS (Software as a Service) — brauzer orqali ishlatiladigan tayyor dastur: Gmail, Google Docs, Zoom.

Afzalliklari

• Masshtablanish — foydalanuvchilar ko‘paysa, resurslarni bir necha daqiqada oshirish mumkin.
• Tejamkorlik — qimmat uskunalar sotib olish shart emas.
• Ishonchlilik — ma’lumotlar bir nechta joyda zaxiralanadi.
• Istalgan joydan kirish — faqat internet kerak.

Kamchiliklari va xavflar

• Internetga bog‘liqlik.
• Ma’lumotlar maxfiyligi masalasi — ishonchli provayder tanlash muhim.
• Noto‘g‘ri sozlangan xizmatlar kutilmagan xarajatlarga olib kelishi mumkin.

O‘quvchi va talabalar uchun

Ko‘plab bulut provayderlari talabalar uchun bepul resurslar taqdim etadi. Kichik veb-loyihangizni bepul tariflarda joylashtirib, haqiqiy serverda ishlash tajribasini orttirishingiz mumkin.

Kasb yo‘nalishi: bulut muhandisi va DevOps mutaxassislari bugungi IT bozorida eng talabgir kasblar qatorida.

Xulosa

Bulut zamonaviy raqamli xizmatlarning poydevoriga aylandi. Uning asosiy tushunchalarini bilish har qanday IT yo‘nalishida foydali.